الفيض الكاشاني

49

هشت در بهشت ( ده رساله از علامه فيض كاشانى ) ( فارسى )

اگر غرائب آسمان مُضمَر « 1 » است ، عجايب زمين مُظهر « 2 » است ؛ و اگر سُنبُله « 3 » و ميزانِ « 4 » چرخ « 5 » بعيدالدور است ، سُنبُل « 6 » و ضَيمَرانِ « 7 » خاك قريب‌النور است ؛ « فَانْظُرْ « 8 » إِلى آثارِ رَحْمَتِ اللَّهِ كَيْفَ يُحْيِ الْأَرْضَ بَعْدَ مَوْتِها » « 9 » . برگ درختان سبز در نظر هوشيار * هر ورقى دفترى است معرفت كردگار ببين ، چون در يك شاخ « 10 » ، خار و ثمر « 11 » نهاده و چگونه يك جوهر « 12 » را استعداد خَمر « 13 » و خَلّ « 14 » داده ؛ « تَتَّخِذُونَ مِنْهُ سَكَراً وَ رِزْقاً حَسَناً إِنَّ فِي ذلِكَ لَآيَةً « 15 » لِقَوْمٍ يَعْقِلُونَ » « 16 » .

--> ( 1 ) . پوشيده و پنهان . ( 2 ) . آشكار . ( 3 ) . نام برج ششم از دوازده برج فلكى . ( 4 ) . نام برج هفتم از بروج دوازده‌گانهء فلكى . ( 5 ) . فلك . ( 6 ) . خوشه . ( 7 ) . ريحان . ( 8 ) . در غير نسخهء « م » ، « فانظروا » آمده است . ( 9 ) . در حاشيهء نسخهء « ق » و « خ » : « پس بنگريد به سوى آسمانِ اثرهاى رحمت حق سبحانه ؛ چگونه زنده مىگرداند زمين راى بعد از افسردگى و مردگى » . روم ، آيهء 69 . ( 10 ) . شاخه و تركه‌اى كه از تنهء درخت مىرويد . ( 11 ) . ميوه . ( 12 ) . اصل و خلاصهء چيزى ، آنچه قائم بذات باشد ، مقابل عرض . ( 13 ) . فشردهء انگور يا خرما كه تخمير و تبديل به شراب شود . ( 14 ) . سركه . نسخهء « ق » و « خ » : « خَلّ و خَمر » . ( 15 ) . در نسخه‌ها « لآيات » آمده است . ( 16 ) . در حاشيهء نسخهء « ق » و « خ » : « يعنى مىگيريد از خرما و انگور چيزى راى كه مستى مىآورد در حالتى كه خمر است و روزىاى نيكو مىشود شما راى در حالتى كه سركه ( « خ » : « پاكيزه » ) است . به درستى كه در اين امر علامت‌ها و نشانه‌هاست مر قومى راى كه عقل خود به كار برند و نيكو فهمند » . نحل ، آيهء 67 .